Ο Καρακάλλας υπήρξε αποτελεσματικός ως στρατιωτικός και δημοφιλής στους στρατιώτες του. Εξεστράτευσε με επιτυχία εναντίον των Γερμανών, αλλά και των Πάρθων, στην προσπάθειά του να ταυτιστεί με τον Μέγα Αλέξανδρο. Ο θαυμασμός του για το Μακεδόνα στρατηλάτη τού είχε γίνει έμμονη ιδέα. Έλαβε μόνος του την προσωνυμία Μagnus (Μέγας), οργάνωσε μία φάλαγγα στο πρότυπο της Μακεδονικής και έκοψε νομίσματα, στα οποία εικονίζεται ο ίδιος ως θεός. Ο Καρακάλλας μεταβαίνει αρχικά στο Ίλιον (Τροία) για να επισκεφθεί τον τάφο του Αχιλλέα (ο ίδιος διακοσμεί με γιρλάντες και λουλούδια). Ο ίδιος περιόδευσε στην Αίγυπτο, όπου αντίκρυσε το ταριχευμένο σώμα του Μεγάλου Αλεξάνδρου και στην συνέχεια διέταξε να σφραγισθεί ο τάφος, ώστε ουδείς άλλος να είναι σε θέση να τον δει.
Το διάταγμα του 212 (Constitutio Antoniniana) που παρείχε την ιδιότητα του Ρωμαίου πολίτη στους ελεύθερους πολίτες όλης της ρωμαϊκής αυτοκρατορίας προκειμένου να αυξηθούν δια της φορολογίας τα κρατικά έσοδα. Συνέπεια αυτού του γεγονότος ήταν να ονομάζονται Ρωμαίοι όλοι οι ελεύθεροι κάτοικοι της αυτοκρατορίας μεταξύ των οποίων και οι Έλληνες. Η ονομασία αυτή διατηρήθηκε και στο Ανατολικό Ρωμαϊκό (Βυζαντινό) Κράτος μέχρι την κατάλυσή του από τους Τούρκους και έφθασε ως τις μέρες μας με τη μορφή "Ρωμιός", που πλέον είναι συνώνυμο του "Έλληνας". Οι ιστορικοί συμφωνούν ότι το κύριο –αν όχι μοναδικό– αίτιο για την εκστρατεία του Καρακάλλα εναντίον των Πάρθων πήγαζε από τον απεριόριστο και μάλλον νοσηρό θαυμασμό του για το Μέγα Αλέξανδρο και όχι από κάποια ιδιαίτερη στρατηγική ανάγκη της εποχής. Άλλωστε η επιθυμία του αυτοκράτορα να μιμηθεί το Μακεδόνα βασιλιά και τα επιτεύγματά του φαίνεται να καθόρισε γενικότερα την όλη πολιτική του.
Από το 213 μ.Χ. περίπου, η Παρθία αντιμετώπιζε μια ακόμα εμφύλια σύρραξη καθώς ο Αρτάβανος Δ΄είχε υπό τον έλεγχό του τη Μηδία και διεκδικούσε με σταδιακή επιτυχία τη Μεσοποταμία και το θρόνο από τον αδελφό του, βασιλιά Βολογάση ΣΤ΄. Φυσικά, ο Καρακάλλας ήταν ιδιαίτερα ευχαριστημένος από ένα τέτοιο γεγονός που συνέβαλε στην αποδυνάμωση του παραδοσιακού εχθρού και μάλιστα καυχόταν ότι ο ίδιος ήταν ο υποκινητής της εσωτερικής διένεξης στο παρθικό κράτος. Προοίμιο του πολέμου και ενδεικτικές των προθέσεων του Καρακάλλα μπορούν να θεωρηθούν οι ακόλουθες ενέργειες που έγιναν ίσως στα τέλη του 213-αρχές 214 μ.Χ. Ο ηγεμόνας του υποτελούς βασιλείου της Οσροηνής, Άγβαρος Θ' (ή Άβγαρος), προσκλήθηκε στη Ρώμη αλλά φυλακίστηκε, και η μικρή επικράτειά του προσαρτήθηκε στην αυτοκρατορία. Στην Αρμενία, σύνηθες πεδίο ανταγωνισμού και συγκρούσεων μεταξύ Ρωμαίων και Πάρθων ο τοπικός βασιλιάς βρισκόταν σε διαμάχη με τους γιους του. Ο Καρακάλλας τούς κάλεσε με πρόσχημα τη διαμεσολάβηση για την επίτευξη ειρήνης εκεί όμως τους περίμενε η τύχη του Άγβαρου. Όμως παρά τη σύλληψη της ηγεσίας τους οι Αρμένιοι αρνήθηκαν να υποταγούν και κατέφυγαν στα όπλα. Λίγο αργότερα, ο αυτοκράτορας ξεκίνησε για την Ανατολή και έφτασε τελικά στη Θράκη, όπου πέρασε τον Ελλήσποντο το φθινόπωρο του 214 μ.Χ.4 Την εποχή αυτή ο Καρακάλλας επισκέφθηκε το Ίλιον, την Πέργαμο, τα Θυάτειρα και πιθανώς τη Φιλαδέλφεια. Γενικά, το πέρασμά του από τη Μικρά Ασία συνοδεύτηκε από απόδοση νεωκοριών και προνομίων σε διάφορες πόλεις, ενώ βέβαια και ο ίδιος έλαβε τιμές και τίτλους από τους κατοίκους τους. Κατά τη διάρκεια του χειμώνα παρέμεινε στη Νικομήδεια και αναχώρησε τον Απρίλιο του 215 μ.Χ. Από τη Βιθυνία πορεύτηκε μάλλον μέσω Γαλατίας και Καππαδοκίας, όπου επισκέφτηκε τα Τύανα, πέρασε στην Κιλικία και στις αρχές του καλοκαιριού έφτασε στην Αντιόχεια, η οποία χρησίμευε ως βάση των επιχειρήσεων.
Η στρατιά που είχε συγκεντρώσει ο Καρακάλλας αποτελούνταν από τις λεγεώνες I και II Adiutrix, II Parthica, III Augusta, III Italica, III Cyrenaica, IV Scythica,11 και XVI Flavia Firma –ίσως όχι όλες πλήρεις– 16.000 Μακεδόνες οργανωμένους σε φάλαγγα κατ' αποτίμηση του στρατού του Μεγάλου Αλεξάνδρου, μια δύναμη ενόπλων ανδρών από τη Σπάρτη (θαυμασμός του ηρωισμού των Λακεδαιμονίων), καθώς και γερμανικά συμμαχικά σώματα (auxilia). Ο Καρακάλλας απαίτησε την παράδοση του κυνικού φιλόσοφου Αντίοχου, πρώην ευνοούμενού του, και του Τιριδάτη, πιθανότατα διεκδικητή του αρμενικού στέμματος, οι οποίοι είχαν καταφύγει στην Παρθία. Πράγματι ο Βολογάσης ικανοποίησε το αίτημα και η εκστρατεία εναντίον του αναβλήθηκε. Την ίδια εποχή ή και νωρίτερα, ο αυτοκράτορας έστειλε ένα εκστρατευτικό σώμα στην Αρμενία υπό τον απελεύθερο πρώην χορευτή Θεόκριτο ο οποίος όμως υπέστη εκεί βαριά ήττα. Είναι ωστόσο αξιοπερίεργο γιατί ο Καρακάλλας ανέβαλε τόσο εύκολα τη σχεδιαζόμενη εισβολή. Πιθανώς να ήρθε σε κάποια συνεννόηση με τον Πάρθο βασιλιά ή ίσως ανέμεινε ακόμα πιο ευνοϊκές γι' αυτόν εξελίξεις από την εμφύλια παρθική διαμάχη. Έτσι αναχώρησε για την Αλεξάνδρεια.
Μετά την επιστροφή του στη Αντιόχεια την άνοιξη του 216 μ.Χ., ο Καρακάλλας, προφασιζόμενος την ένωση των δύο μεγάλων δυνάμεων του κόσμου, ζήτησε σε γάμο την κόρη του Αρτάβανου ο οποίος θα πρέπει πλέον να είχε αναγνωριστεί ως βασιλιάς από τους περισσότερους ομοφύλους του. Δεν αποκλείεται η πρότασή του να ήταν ειλικρινής, μια ακόμα προσπάθεια μίμησης του Μεγάλου Αλεξάνδρου, μάλλον όμως ενήργησε έτσι επιδιώκοντας ένα casus belli από την αναμενόμενη άρνηση του Αρτάβανου. Όποια κι αν ήταν η αρχική πρόθεση του Καρακάλλα ή η απάντηση του Αρτάβανου, ο αυτοκράτορας πέρασε τελικά τον Τίγρη και εισέβαλε στην Αδιαβηνή το καλοκαίρι/φθινόπωρο του 216 μ.Χ. Κατέλαβε, λεηλάτησε και κατέστρεψε αρκετά οχυρά χωριά και πόλεις ενώ στα Άρβηλα οι στρατιώτες του βεβήλωσαν και τους τάφους των Πάρθων βασιλέων. Ο ίδιος ο Καρακάλλας φέρεται να είχε δώσει απόλυτη ελευθερία στους άντρες του για διενέργεια σφαγών και λεηλασιών. Οι Πάρθοι δε διακινδύνευσαν μάχη εκ παρατάξεως και αποσύρθηκαν χωρίς ιδιαίτερη αντίσταση στα ορεινά για να συγκεντρώσουν δυνάμεις. Ύστερα από αυτή την εύκολη και σχετικά μικρής έκτασης επιτυχία του, ο Καρακάλλας πέρασε τους επόμενους μήνες στη Μεσοποταμία, κυρίως στην Έδεσσα, προετοιμάζοντας την επόμενη φάση των επιχειρήσεων. Ωστόσο, η δράση και η ζωή του τερματίστηκαν απροσδόκητα στις αρχές Απριλίου του 217 μ.Χ., όταν δολοφονήθηκε στο δρόμο από την Έδεσσα προς τις Κάρρες μετά από συνωμοσία του Μακρίνου, επικεφαλής των πραιτωριανών, ο οποίος και τον διαδέχτηκε.
Ο 3ος αιώνας είναι η περίοδος που ξυπνάει ο «αιώνιος εχθρός» της Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας, δηλαδή η Σασσανιδική Περσία ( Ērānšahr = «Βασίλειο των Αρίων/Ιρανών»), η οποία θα ανταγωνίζεται εμπολέμως με την Ρωμανία για τον έλεγχο της Μέσης Ανατολής σχεδόν συνεχώς για τα επόμενα 400 χρόνια, μέχρι την οριστική ρωμαϊκή νίκη επί Ηρακλείου στην μάχη της Νινευί (627). Η μόνη περίοδος όπου τα ρωμαιοπερσικά σύνορα ήταν σχετικά ήρεμα ήταν κατά την περιόδο του Αττίλα (πρώτο μισό 5ου αιώνα) λόγω κοινού φόβου για τους Ούννους. Μάλιστα, οι δύο αυτοκρατορίες εκείνη την περίοδο συμφώνησαν την από κοινού οχύρωση του Καυκάσου για την αποτροπή Ουννικών εισβολών. Το 260, για πρώτη φορά στα ρωμαϊκά χρονικά, ο Ρωμαίος αυτοκράτορας Βαλεριανός θα αιχμαλωτιστεί σε μάχη κατά των Σασσανιδών και θα ζήσει ταπεινωτικά το υπόλοιπο του βίου του ως αιχμάλωτος στην Περσία του Σαπώρη Α΄, ο οποίος απαθανάτισε την αιχμαλωσία του Ρωμαίου αυτοκράτορα στην ανάγλυφη σκηνή του Naqsh-e-Rustam.
Πηγή :
http://asiaminor.ehw.gr/Forms/fLemmaBodyExtended.aspx?lemmaID=6823
https://el.m.wikipedia.org/wiki/%CE%9A%CE%B1%CF%81%CE%B1%CE%BA%CE%AC%CE%BB%CE%BB%CE%B1%CF%82
https://www.sansimera.gr/biographies/247
https://chilonas.com/2014/12/01/httpwp-mep1op6y-1kf/
https://smerdaleos.wordpress.com/2015/10/02/%CE%BF-%CE%BC%CE%B5%CF%84%CE%B1%CE%B2%CE%B1%CF%84%CE%B9%CE%BA%CF%8C%CF%82-%CF%81%CF%89%CE%BC%CE%B1%CF%8A%CE%BA%CF%8C%CF%82-%CE%B1%CE%B9%CF%8E%CE%BD%CE%B1%CF%82-235-337-1/
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου