Κυριακή, 11 Οκτωβρίου 2015

Η αποτυχημένη εισβολή των βαρβάρων Γαλατών στην Ελληνιστική Ελλάδα

Στις όχθες του Δούναβη εμφανίστηκαν οι Γαλάτες. Ανήκαν στον πολιτισμό Λα Τεν, του οποίου το λίκνο ήταν η βορειοανατολική Γαλλία και η νότια Γερμανία. Τον πέμπτο και τέταρτο αιώνα επεκτάθηκαν στα δυτικά σε χώρες όπου οι άνθρωποι μιλούσαν μια γλώσσα που οι σύγχρονοι μελετητές αποκαλούν Κέλτικη. Επειδή οι Έλληνες συνήθιζαν να αποκαλούν Κέλτες όλους τους κάτοικους της δύσης (εκτός από τους κατοίκους των Βρετανικών Νήσων), οι σύγχρονοι μελετητές ονομάζουν Κέλτες διάφορους από αυτούς τους λαούς ακόμη κι αν δε ζούσαν στη δύση και δε μιλούσαν την Κελτική γλώσσα. Την εποχή εκείνη ζούσαν βόρεια της Μακεδονίας και της Θράκης και για κάποιο χρονικό διάστημα συγκέντρωναν δυνάμεις. Οι κινήσεις τους λίγο ενδιέφεραν τον Πτολεμαίο Κεραυνό. Ωστόσο ξαφνικά μια πρεσβεία εμφανίστηκε μπροστά του ανακοινώνοντας πως θα πήγαιναν σε πόλεμο μαζί του, ρωτώντας πόσα χρήματα θα τους έδινε με αντάλλαγμα την ειρήνη. Ο Κεραυνός, έχοντας καταφέρει πρόσφατα τα μεγάλα του επιτεύγματα δεν θεώρησε σοβαρή την απειλή. Αντίθετα έστειλε πίσω τους άντρες αυτούς, απειλώντας πως δεν θα τους άφηνε σε ειρήνη αν δεν του έστελναν τους στρατηγούς τους σαν ομήρους και εγγυητές καλής συμπεριφοράς. Ακόμη έκανε το λάθος να μην βοηθήσει τις γνωστές του θρακικές φυλές, ελπίζοντας πως οι βάρβαροι θα τις αποδυνάμωναν προς δικό του όφελος. Τελικά οι Θρακιώτες αναγκάστηκαν να συμμετέχουν στις μάχες στο πλευρό των Γαλατών. Την άνοιξη του 279 π.Χ., ο αρχηγός τους Βόλγιος εισέβαλε στη Μακεδονία. Φυσικά, μετά από τα γεγονότα αυτά η σύγκρουση ήταν αναπόφευκτη. Ο Κεραυνός συγκέντρωσε όλες τις δυνάμεις που μπορούσε να μαζέψει, προέλασε βόρεια για να συναντήσει τους εχθρούς του και τότε εξελίχθηκε μια τρομερή μάχη. Ο Κεραυνός ήταν ο ίδιος προσωπικά διοικητής των δυνάμεών του. Προχώρησε πάνω σε έναν ελέφαντα στο πεδίο της μάχης μαζί με τους στρατιώτες του. Κάποια στιγμή τραυματίστηκε και ο ελέφαντάς του αφήνιασε, ίσως κι εκείνος από τραυματισμό, και πέταξε κάτω τον αναβάτη του. Οι Γαλάτες που μάχονταν εκεί κοντά τον συνέλαβαν και χωρίς δισταγμό τον αποκεφάλισαν. Καρφώνοντας το κεφάλι σε ένα παλούκι το περιέφεραν στο πεδίο της μάχης. Το θέαμα κόστισε τόσο στους Μακεδόνες που οι γραμμές έσπασαν σύντομα και οι στρατιώτες υποχώρησαν άτακτα, αφήνοντας τους Γαλάτες νικητές. Διακόσιοι χιλιάδες Γαλάτες με αρχηγό τον Βρέννο το Β’ εισέβαλαν το 279 π.Χ στη Μακεδονία, όπου τους αντιμετώπισε ο Στρατηγός Σωσθένης με το στρατό του. Οι Γαλάτες, παρόλο που προξένησαν μεγάλες καταστροφές, δεν μπόρεσαν να εγκατασταθούν στη Μακεδονία και συνέχισαν την πορεία τους νότια, φτάνοντας έτσι στη Θεσσαλία. Ο Βρέννος είχε στόχο το Μαντείο των Δελφών, όπου υπήρχαν πολλά χρήματα σε νομίσματα και αφιερώματα από άργυρο και χρυσό.  Ο στρατός του είχε 152 χιλιάδες άνδρες πεζούς και περίπου 60 χιλιάδες ιππείς και βοηθούς ιππείς.  Στην εκστρατεία αυτή οι «Γαλάτες» συνάντησαν την οργανωμένη αντίσταση των Ελλήνων, που με κοινό αρχηγό τους τον Αθηναίο στρατηγό Κάλλιππο του Μοιροκλέους και περίπου 26.000 πεζικό στρατό και ικανό αριθμό πλοίων, είχαν λάβει θέση στο στενό των Θερμοπυλών. Ο γαλατικός στρατός δεν κατάφερε να αιφνιδιάσει τους Έλληνες, οι οποίοι πρόλαβαν να οργανωθούν για να τους αντιμετωπίσουν. Πολλές από τις ελεύθερες πόλεις της Κεντρικής Ελλάδας, όπως η Βοιωτία, η Φωκίδα, η Αιτωλία, τα Μέγαρα, αλλά και η Αθήνα, συμμάχησαν για να τους απωθήσουν. Αρχηγός του στρατού των Ελλήνων, που έφτασε περίπου τις 30 χιλιάδες, (οι περισσότεροι ήταν Αιτωλείς) ήταν ο στρατηγός Κάλλιπος. Οι δυο στρατοί συναντήθηκαν στις Θερμοπύλες. Η μάχη έγινε σε ένα έλος που υπήρχε στο στενό και οι Έλληνες αν και ήταν πολύ λιγότεροι από τους Γαλάτες, κατάφεραν να τους προκαλέσουν σημαντικές ζημιές και να τους αναγκάσουν να υποχωρήσουν προσωρινά. Μάλιστα ο Παυσανίας  αναφέρει ( «Ελλάδος Περιήγησις» , β / Κεφ. 20) «…Εναντίον όμως των βαρβάρων που ήλθον από τον Ωκεανόν συνεκεντρώθησαν εις τας Θερμοπύλας οι εξής Έλληνες: 10.000 οπλίτες και 500 ιππείς Βοιωτοί, 3000 πεζοί και 500 ιππείς Φωκείς, 700 πεζοί Λοκροί, 400 οπλίτες Μεγαρείς, 7.000 οπλίτες και 790 ψιλοί Αιτωλοί, 1000 πεζοί και 500 ιππείς Αθηναίοι και όλα τα κατάλληλα προς πλούν πλοία, 500 Μακεδόνες και 500 από την Αντιόχεια της Μ. Ασίας». ... Ο Βρέννος αντέδρασε άμεσα και εφάρμοσε μια στρατηγική κίνηση. Έστειλε ισχυρή στρατιωτική δύναμη στην Αιτωλία, με σκοπό να αναγκάσει πολλούς από στρατιώτες που μάχονταν στις Θερμοπύλες, να επιστρέψουν για να υπερασπιστούν την πόλη τους. Αρχηγούς αυτής της στρατιωτικής δύναμης, ο Βρέννος, όρισε τον Ορεστόριο και τον Κόμβουτιν, οι οποίοι ήταν πολύ βάρβαροι και το απέδειξαν με τις απάνθρωπες πράξεις τους στο Κάλλιο, το σημερινό χωριό Κλαψί, κοντά στο Καρπενήσι. Οι Γαλάτες, ακολουθώντας τις εντολές των αρχηγών τους, έκαναν τρομερές θηριωδίες. ‘Έσφαξαν βρέφη και ήπιαν τον αίμα τους, κατακρεούργησαν ηλικιωμένους και βίασαν μέχρι θανάτου πολλές γυναίκες.... ο τίμημα της βαρβαρότητας τους, πλήρωσαν οι Γαλάτες κατά την επιστροφή τους στο στενό των Θερμοπυλών, όπου είχε στρατοπεδεύσει ο υπόλοιπος στρατός. Κοντά στο σημερινό χωριό Άγιος Νικόλαος οι κάτοικοι της Ευρυτανίας μαζί με τμήμα του ελληνικού στρατού έστησε ενέδρα στους βάρβαρους. Άντρες και γυναίκες κάθε ηλικίας, που ήθελαν να πάρουν εκδίκηση για την άδικη σφαγή των συμπατριωτών τους, χρησιμοποιώντας για όπλα τα αγροτικά τους εργαλεία αλλά και αυτοσχέδια όπλα, ρίχτηκαν στη μάχη. Οι κάτοικοι, αν και δεν ήταν εκπαιδευμένοι, ήταν εξοργισμένοι και φανατισμένοι γι’ αυτό κατάφεραν να προξενήσουν σημαντικές απώλειες στους Γαλάτες. Σύμφωνα με καταγραφές του Παυσανία, δεν κατάφεραν να γυρίσουν πίσω στις Θερμοπύλες ούτε οι μισοί από τους σφαγείς, ενώ σύμφωνα να με τη λαϊκή παράδοση, η περιοχή στην οποία στήθηκε η ενέδρα γέμισε με πτώματα Γαλατών. «…Οι Αιτωλοί και αι Αιτωλαί γυναίκες παρατεταγμένοι κατά μήκος όλου του δρόμου έρριχναν ακόντια κατά των βαρβάρων και επειδή οι Γαλάται δεν είχον παρά μόνο τας ασπίδας του τόπου των, ολίγα ακόντια αποτύγχανον. Όταν τους κατεδίωκον, οι Αιτωλοί ευκόλως εξέφευγον και αμέσως τους εκτυπούσαν εκ νέου […] Διότι από τους 40.800 βαρβάρους οι δυνηθέντες να σωθούν και να φθάσουν εις το στρατόπεδον των Θερμοπυλών ήσαν ολιγώτεροι από τους μισούς…» (Παυσ. Χ 22)].... ν ίδια στιγμή που το τμήμα του γαλατικού στρατού δέχτηκε την επίθεση των κατοίκων της Ευρυτανίας, οι άντρες του Βρέννου προσπάθησαν να πλησιάσουν στους Δελφούς, αλλά συνάντησαν και εκείνοι τη σθεναρή αντίσταση των κατοίκων, που τους είχαν κόψει το δρόμο. Ο Βρέννος τραυματίστηκε κατά τη διάρκεια της σύγκρουσης με τους Έλληνες και λίγο αργότερα, μη μπορώντας να αντέξει την ήττα του, αυτοκτόνησε πίνοντας μεγάλη ποσότητα «άκρατου οίνου». Στην Ευρυτανία υπάρχει σήμερα το μνημείο της μάχης στα Κοκκάλια το 279 πΧ, που φτιάχτηκε προς τιμήν όσων θυσιάστηκαν πολεμώντας τους Γαλάτες. Η μάχη που έγινε  στα «Κοκκάλια», είναι μία από τις πιο ήταν καθοριστικές. Σύμφωνα με τους ιστορικούς εαν οι Γαλάτες έφθαναν στον προορισμό τους νικητές και τροπαιούχοι, τίποτα δεν θα μπορούσε να τους σταματήσει από το να νικήσουν και τις υπόλοιπες Ελληνικές δυνάμεις και να φθάσουν στη συνέχεια μέχρι την Αθήνα και την Πελοπόννησο και να εγκατασταθούν μόνιμα. Διότι οι Γαλάτες εισβάλλοντας στην Ελλάδα είχαν σκοπό όχι μόνο να τη λεηλατήσουν αλλά και να την αποικίσουν. Αυτό προκύπτει από το γεγονός ότι πήραν μαζί τους τις γυναίκες και τα παιδιά τους με σκοπό να βρούνε νέες εστίες και να εγκατασταθούν μόνιμα σε αυτές. Το 278 π.Χ., ένας στρατός Ελλήνων με ένα μεγάλο σώμα Αιτωλών, αντιστάθηκε στους Γαλάτες στις Θερμοπύλες και στους Δελφούς, προκαλώντας τους μεγάλες απώλειες και τρέποντάς τους σε φυγή. Τον επόμενο χρόνο (277 π.Χ.), ο Αντίγονος έπλευσε προς τον Ελλήσποντο και αποβιβάστηκε κοντά στην πόλη Λυσιμαχία στη Θρακική Χερσόνησο. Όταν Γαλάτες με αρχηγό τον Κερέθριο έκαναν την εμφάνισή τους, ο Αντίγονος έστησε ενέδρα. Εγκατέλειψε το στρατόπεδό του και έκρυψε τους άνδρες του. Οι Γαλάτες λεηλάτησαν το στρατόπεδο, μα όταν άρχισαν να επιτίθενται στα πλοία, ο στρατός του Αντίγονου έκανε την εμφάνισή του και τους παγίδευσε με τη θάλασσα στα νώτα τους. Με τον τρόπο αυτό τους εκμηδένισε και διεκδίκησε το θρόνο της Μακεδονίας. Ήταν περίπου εκείνη την εποχή, κάτω από αυτούς τους ευνοϊκούς οιωνούς, που παντρεύτηκε τη σύζυγό του Φίλα, κόρη του Σέλευκου, και που γεννήθηκε ο δεύτερος γιος και κατοπινός του διάδοχος, ο Δημήτριος Β΄ ο Αιτωλικός. Το 273 π.χ ο Βασιλιάς Πύρρος της Ηπείρου εισέβαλε στην Μακεδονία και νίκησε τον Αντίγονο. Καταλαμβάνοντας της Αιγές, την αρχαία πρωτεύουσα της Μακεδονίας, εγκατέστησε φρουρά Γαλατών. Οι τελευταίοι, άπληστοι και ξένοι στον τόπο, προσέβαλαν τους Μακεδόνες σκάβοντας τους πατρογονικούς τους τάφους σκορπίζοντας τα λείψανα καθώς έψαχναν για χρυσό. Ο Πύρρος αδιαφόρησε και ανέβαλε την τιμωρία. Ακόμη, αμέλησε να αποτελειώσει τον αντίπαλό του. Αφήνοντάς του τον έλεγχο των παραλιακών πόλεων, ικανοποιήθηκε με απλές προσβολές. Αποκάλεσε τον Αντίγονο ξεδιάντροπο που φορούσε ακόμη τα βασιλικά χρώματα, δηλαδή το μοβ των βασιλέων, μα δεν έκανε σχεδόν τίποτα για να καταστρέψει τα υπολείμματα της δύναμής του. Στην άποψη αυτή συνηγορεί και το γεγονός ότι οι επιζήσαντες Γαλάτες δημιούργησαν αρχικά  Βασίλειο στη Θράκη, το οποίο ονόμασαν Τύλη και στη συνέχεια εγκαταστάθηκαν στη Μικρά Ασία και παρέμειναν εκεί για αρκετούς αιώνες ως μία αυτοτελής εθνική ομάδα με την ονομασία Γαλάτες.... 
Πηγη:  http://www.mixanitouxronou.gr/i-ematiri-isvoli-ton-galaton-stin-ellada-to-279-p-ch-ithelan-na-leilatisoun-to-mnimio-ton-delfon-alla-katatropothikan-apo-etolous-ke-evritanes/
https://el.m.wikipedia.org/wiki/Πτολεμαίος_Κεραυνός
https://el.m.wikipedia.org/wiki/Αντίγονος_Β΄_Γονατάς

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου